Is er asbest in uw golfplaten?

Asbest golfplaten: herkennen, verwijderen en afvoeren

Uit onderzoek van de Vlaamse afvalstoffenmaatschappij (OVAM) is er nog 3,18 miljoen ton asbest in omloop, waarbij het gaat om zes op de tien woningen in Vlaanderen. De grootste hoeveelheid asbest is te vinden in asbestcement, dat onder andere werd gebruikt voor het vervaardigen van asbest golfplaten. In dit artikel leer je asbest golfplaten herkennen en hoe het verwijderen ervan in zijn werk gaat.

Hoe herken je asbest golfplaten vs. golfplaten zonder asbest?

Asbest golfplaten herkennen is niet altijd eenvoudig, aangezien het niet altijd met het blote oog vast te stellen is. Bij golfplaten die gemaakt zijn voor 1994 bestaat er echter een aanzienlijke kans dat ze asbesthoudend zijn. De eenvoudigste manier om dit te herkennen is door te zoeken naar een merkteken, wat uiteraard enkel mogelijk is als het dak goed bereikbaar is. Het is wel de beste manier om er zeker van te zijn of een golfplaat wel of geen asbest bevat, buiten het onderzoeken van een monster door een laboratorium.

Codes op golfplaten

Golfplaten van asbest én die zonder asbest zijn vaak voorzien van een markering. Deze markering (code, merkteken) geeft aan of er wel of geen asbest is gebruikt, waaronder:

AT = Asbestos Technology (wel asbest)

CAF = Compressed Asbestos Fibres (wel asbest)

NF = Asbestos Technology (wel asbest)

AV of AF = Asbest Vrij  of Asbestos Free (geen asbest)

NP of AP = Non Asbestos of Amiante Pas (geen asbest)

AFM = Asbestos Free Material (geen asbest)

N of NT = New of New Technology (geen asbest)

Je vindt het merkteken vaak aan het begin of het einde van de golfplaat, voordat de structuur begint. Zonder merkteken is het onmogelijk om met 100% zekerheid vast te stellen of er wel of geen asbestvezels zijn gebruikt. Het is dan zaak om een visuele asbest inspectie te laten uitvoeren via een gespecialiseerd dakbedrijf.

Typische signalen en toepassingen

Er zijn wel signalen om asbest golfplaten te herkennen op het dak, als een merkteken ontbreekt. Het materiaal werd zelfs tot 2001 verwerkt in bouwmaterialen, waardoor het niet zeker is dat een dak dat geplaatst is na 1994 geen asbest bevat. Vanaf 1955 tot en met 1985 werd het materiaal echter het meest gebruikt, ook voor schuren, garages, bijgebouwen en loodsen.

Indicaties van asbest golfplaten zijn:

  • mosvorming met blauwe zichtbare vezels (de meeste vezels zijn echter niet zichtbaar, enkel bij ontbinding van de golfplaat)

  • wafelstructuur, die lijkt op een honingraat

  • grijze of rood-roze golfplaten, met een doffe uitstraling

Verwijderingsproces: zelf doen (handleiding) of laten doen?

In sommige gevallen mag je zelf asbest golfplaten verwijderen, mits er niemand anders in de buurt is en de asbest golfplaten niet verder beschadigen en vergruizen. Het gaat hier enkel om eenvoudige handelingen (losschroeven), met minimale risico’s op het vrijkomen van asbestvezels.

Ongeacht de hoeveelheid en de bereikbaarheid van de asbest golfplaten kan hiervoor altijd een erkende dakwerker ingeschakeld worden. Dan weet je zeker dat alles veilig en volgens de wettelijke regels gebeurt.

Stappenplan: zelf een asbest golfplaat verwijderen in 10 stappen

  1. Baken de zone af, want enkel personen met de juiste bescherming mogen deze zone tijdens de werken betreden.

  2. Plaats folie rondom de zone, zowel binnen als buiten. Het plasticfolie moet elkaar voldoende overlappen en met tape worden bevestigd, zodat het niet kan opwaaien door de wind.

  3. Maak de ruimte leeg en verwijder alle losse elementen, denk aan attributen die in de schuur of het bijgebouw staan.

  4. Trek beschermende kledij aan, inclusief een mondmasker van klasse FFP3, een stofdichte en waterbestendige wegwerpoverall, bril, wegwerphandschoenen en laarzen. Plak de laarzen en handschoenen vast aan de overall met tape.

  5. Sproei de asbest plaat die je gaat verwijderen nat, niet op de hoge drukstand (vernevelen). Herhaal dit, zodat de platen waar je mee bezig bent vochtig blijven.

  1. Fixeer eventuele breuken met een speciaal product, zodat de asbestvezels niet kunnen vrijkomen.

  2. Start met asbest golfplaten verwijderen, die meestal met schroeven vastzitten. Zorg dat de platen niet breken. Let op: als de platen niet eenvoudig kunnen worden verwijderd, dien je een erkend bedrijf in te schakelen.

  3. Leg de asbest platen met twee personen in de plastic platenzak en voorkom dat platen over elkaar schuren tijdens het verplaatsen.

  4. Reinig de werkzone na het verwijderen van alle asbest golfplaten, door dit af te spoelen. Vang het spoelwater op met de plastic ondergrond.

  5. Spoel jezelf en het gereedschap af en stop alle wegwerp beschermingsmiddelen in een plastic zak die je dichtplakt met tape. Verwijder als laatste het mondmasker en stop ook dit in een dichtgeplakte zak. Kijk uit voor het wegduwen van lucht, waardoor ineens veel asbestvezels kunnen vrijkomen.

Kosten voor verwijdering en afvoer per m2

Het zelf verwijderen en afvoeren van asbest golfplaten is de goedkoopste optie, waarbij je wel rekening moet houden met de extra kosten voor het nemen van voldoende veiligheidsmaatregelen (en of dit wettelijk is toegestaan). Voor het verwijderen van asbest golfplaten door een erkend bedrijf, moet je denken aan €900 tot €1.200 voor een oppervlakte van 20 m2 (platdak met bitumen). Voor afvoer en verwerking komt hier ongeveer €100 tot €200 euro bij. Vaak kan een deel van de kosten worden teruggekregen via een premie/subsidie.

Enkel een asbestinventarisatie nodig? Dit kost ongeveer €300. En, over de kosten voor het vervangen van het dak (inclusief een nieuw dak) vind je in dit artikel meer informatie.

Waar asbest golfplaten inleveren?

Zelf kun je asbest golfplaten inleveren in een hermetisch gesloten platenzak, om de platen vervolgens te laten ophalen of zelf weg te brengen naar het containerpark/recyclagepark. Vraag dit wel van tevoren even na, aangezien asbest golfplaten niet overal kunnen worden ingeleverd.