Herken of je onderdak asbest bevat

Asbest onderdak: wat is het en wat moet je ermee?

Het asbest onderdak is veelvoorkomend bij oudere woningen, maar in eerste instantie niet direct zichtbaar. Het is echter belangrijk om te weten wat het precies is, hoe je een onderdak van asbest herkent en wat je eraan moet doen.

Wat is een asbest onderdak?

Een onderdak is in feite de constructie van het dak, waarop vervolgens de dakbedekking wordt geplaatst. Dit onderdak heeft meerdere functies, zoals het beschermen van de woning tegen weersinvloeden en het bieden van isolatie. Bij oudere woningen werden hiervoor vaak asbest platen gebruikt, als extra beschermlaag. De meeste asbest onderdaken bestaan dan ook uit menuiserite platen of eternit platen, die zich bevinden onder de dakpannen of leien.

Wat zijn menuiserite platen van eternit?

Menuiserite is een productnaam voor vezelplaten van asbestcement, die werden gebruikt voor het plaatsen van een asbest onderdak. Destijds werden deze platen gemaakt door het bedrijf Eternit, vandaar dat deze platen in de volksmond ook wel “eternit platen” genoemd worden. Dit werd gedaan door het vermengen van cement met asbestvezels, en vanwege het duurzame en brandwerende karakter werden ze vroeger veel gebruikt voor het onderdak.

Hoe herken je asbest in het onderdak?

Bij onderdaken met platen die zijn geplaatst vóór 1994, gaat het meestal om platen van asbestcement. Via een analyse kan worden vastgesteld of het wel of niet om een onderdak van asbest gaat.

Hoewel het raadzaam is om een erkende dakwerker in te schakelen om een asbest onderdak te herkennen, zijn er een aantal visuele kenmerken waar je zelf op kunt letten. Buiten het bouwjaar, aangezien de leeftijd van het onderdak een belangrijk herkenningspunt is.

Een asbest onderdak van menuiserite platen herkennen, let op:

  1. de afwezigheid van een merkteken of de merktekens AT, NF of CAF. Enkel bij platen met het merkteken NT of T is het zeker dat deze geen asbestvezels bevatten

  2. de kleur, een asbest onderdak heeft vaak een grijze, roze of zelfs gele kleur

  3. een lichtgolvende structuur en sommige menuiserite onderdakplaten zijn voorzien van een wafel/honingraatstructuur

Risico: vaak pas zichtbaar bij renovatie of dakwerken

Het grote nadeel van een asbest onderdak herkennen, is dat dit veelal pas zichtbaar wordt tijdens de renovatie of andere dakwerken. Het is daarom raadzaam om een erkende dakwerker te vragen om een dakinspectie uit te voeren, voordat je begint te klussen of renoveren.

Verborgen gevaren

Veel woningeigenaren weten niet dat asbest een veelgebruikt product is in de gehele woning. Naast het onderdak bevindt asbest zich soms ook op verborgen plekken in de dakconstructie, waarover veel minder bekend is. Zelfs als de dakbedekking al eens vernieuwd is.

Bij het renoveren van een onderdak met asbest dient ook te worden gelet op:

  1. raamkaders die overschilderd zijn

  2. gevelplaten, ook wel glasal platen genoemd, tevens gemaakt door Eternit en

  3. vaak met een gekleurde, geschilderde laag

  4. mastiek en kit bij stalen, aluminium en houten dakramen

  5. dakgoten

  6. schouwhoeden

  7. rookgaskanalen

  8. afwerkingslagen bij zolders

  9. welfsels, ook wel prefab dakplaten genoemd

  10. en (helaas) nog veel meer

Verwijderen of laten zitten?

Zodra onderdakplaten beginnen te verouderen of verweerd zijn is het essentieel om deze te verwijderen, aangezien bij platen die niet meer intact zijn asbestvezels vrijkomen. Een beschadigd en verouderd onderdak met asbest dient dus altijd verwijderd te worden. Het is tevens verboden om een asbest onderdak te laten zitten tijdens een renovatie, evenals het plaatsen van een dakraam. Een asbest onderdak dient dus altijd verwijderd te worden, door een erkende asbestverwijderaar.

Impact op zonnepanelen: onderdak met asbest en installatie

Door de grote gezondheidsrisico’s van een asbest onderdak, is het goed om hier rekening mee te houden bij het plaatsen van zonnepanelen op een (asbest) dak. Het is in de meeste gevallen verboden om zonnepanelen op een asbestdak te plaatsen, waarbij het ook niet is toegestaan om een onderdak van asbest te isoleren voor het plaatsen van zonnepanelen. Onthoud dat alle asbesthoudende daken en gevels in België (ook onderdaken) verwijderd moeten worden tegen 2034.